Βίντεο δείχνει Ισραηλινούς να καταφεύγουν σε σήραγγα το 2025 και δεν σχετίζεται με τον πόλεμο εναντίον του Ιράν το 2026

«Αναφορές αναφέρουν ότι σχεδόν το 50% των Ισραηλινών προσπαθούν να εγκαταλείψουν τη χώρα, ενώ η άλλη μισή ζει σε καταφύγια μέρα και νύχτα», γράφει αυτή η ανάρτηση στο Facebook από τις 11 Μαρτίου 2026, κοινοποιώντας ένα βίντεο που δείχνει πολλούς ανθρώπους και ακινητοποιημένα αυτοκίνητα σε μια υπόγεια σήραγγα. Ορισμένοι άνθρωποι χορεύουν και τραγουδούν, ή στέκονται ακόμη και πάνω σε αυτοκίνητα. Η ανάρτηση έχει έκτοτε κοινοποιηθεί περισσότερες από 70 φορές και έχει συγκεντρώσει περισσότερες από 7.000 προβολές.

Το Ισραήλ, όπως και άλλες χώρες της περιοχής, δέχεται συνεχείς επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη από το Ιράν, μετά τη μαζική επίθεση που εξαπέλυσε μαζί με τις Ηνωμένες Πολιτείες κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας στις 28 Φεβρουαρίου (αρχειοθετημένα εδώ και εδώ).

Από τις 8 Μαρτίου, ενεργοποιήθηκαν συναγερμοί σε μεγάλο μέρος του βόρειου Ισραήλ, συμπεριλαμβανομένης της πόλης-λιμανιού Χάιφα, σύμφωνα με τη Διοίκηση Εσωτερικού Μετώπου του στρατού, η οποία κάλεσε τους κατοίκους να μεταβούν σε καταφύγια ή ασφαλείς χώρους (αρχειοθετημένο εδώ). Στο Τελ Αβίβ, που έχει βιώσει επανειλημμένα επιθέσεις με πυραύλους τα τελευταία χρόνια, δημόσιοι χώροι, όπως οι υπόγειοι σταθμοί τρένων, έχουν μετατραπεί σε καταφύγια.

Το βίντεο με τον ισχυρισμό κοινοποιήθηκε επίσης από άλλους χρήστες στο Facebook (εδώ και εδώ) και κυκλοφόρησε και σε άλλες γλώσσες, συμπεριλαμβανομένων των αγγλικών και των χίντι.

Ωστόσο, το απόσπασμα είναι αρκετών μηνών και έχει αναρτηθεί στο διαδίκτυο από τον Ιούνιο του 2025.

Image

Στιγμιότυπο οθόνης της παραπλανητικής ανάρτησης στο Facebook. Το πορτοκαλί «Χ» προστέθηκε από το AFP. Λήψη εικόνας: 19/3/2026

Ένα βίντεο από τον Ιούνιο του 2025

Αντίστροφες αναζητήσεις εικόνας χρησιμοποιώντας βασικά καρέ από το βίντεο έδειξαν ότι τα πλάνα εμφανίζονταν σε αναρτήσεις από τις 14 και 15 Ιουνίου 2025 (παραδείγματα εδώ και εδώ), όπου κοινοποιήθηκαν με λεζάντες που περιέγραφαν πώς οι άνθρωποι βρήκαν καταφύγιο σε σήραγγες για να προστατευτούν από πυραυλικές επιθέσεις στο βόρειο Ισραήλ.

Image

Σύγκριση στιγμιότυπων οθόνης μεταξύ της παραπλανητικής ανάρτησης (αριστερά) και του βίντεο που κοινοποιήθηκε από έναν χρήστη του X τον Ιούνιο του 2025 (δεξιά). Το πορτοκαλί «Χ» και το κόκκινο τετράγωνο προστέθηκαν από το AFP. Λήψη εικόνων: 19/3/2026

Η αντίστροφη αναζήτηση εικόνας μάς οδήγησε επίσης σε μια ανάρτηση στο Instagram από το Al Jazeera, η οποία δημοσιεύτηκε στις 14 Ιουνίου 2025 και περιλάμβανε παρόμοια πλάνα. Η λεζάντα αναφέρει στα αραβικά: «Ισραηλινά αυτοκίνητα εγκλωβισμένα σε μια σήραγγα μετά την ενεργοποίηση σειρήνων έπειτα από εκτοξεύσεις πυραύλων από το Ιράν». 

Το Al Jazeera δημοσίευσε επίσης το βίντεο με παρόμοια λεζάντα στο YouTube, όπου το απόσπασμα εμφανίζεται περίπου από το 0:52' του βίντεο.

Image

Στιγμιότυπο οθόνης του βίντεο από το Al Jazeera που δημοσιεύτηκε τον Ιούνιο του 2025. Το πράσινο τετράγωνο προστέθηκε από το AFP. Λήψη εικόνας: 19/3/2026

Στις 15 Ιουνίου 2025, ένας ιστότοπος εβραϊκής γλώσσας με το όνομα «bho co il» δημοσίευσε ένα άρθρο για το περιστατικό, περιλαμβάνοντας ένα στιγμιότυπο από το βίντεο και παρόμοια πλάνα από το εσωτερικό της σήραγγας. Το άρθρο αναφέρει ότι εκείνη τη νύχτα «εν μέσω του μπαράζ εκτοξεύσεων από το Ιράν, δεκάδες οχήματα σταμάτησαν στις βόρειες σήραγγες και οι επιβάτες τους κατέβηκαν αναζητώντας καταφύγιο. Πλάνα από το σημείο δείχνουν τον δρόμο μέσα στη σήραγγα γεμάτο από ακινητοποιημένα αυτοκίνητα».

Εχθροπραξίες μεταξύ Ισραήλ και Ιράν

Το Ισραήλ και το Ιράν βρίσκονται σε όλο και πιο έντονες εχθροπραξίες εδώ και δεκαετίες, ενώ και οι δύο χώρες έχουν πραγματοποιήσει κύματα φονικών επιθέσεων τα τελευταία χρόνια. 

Στις 13 Ιουνίου 2025, το Ισραήλ εξαπέλυσε επιθέσεις κατά στρατιωτικών και πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Ιράν και ο Πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ανακοίνωσε την έναρξη της επιχείρησης «Ανατέλλων Λέων». Η Τεχεράνη απάντησε με καταιγισμούς μη επανδρωμένων αεροσκαφών και πυραύλων εναντίον του Ισραήλ, ξεκινώντας αυτό που ονόμασαν «Επιχείρηση Ειλικρινής Υπόσχεση 3», ενώ και άλλες χώρες, όπως η Ιορδανία, το Κατάρ και οι Ηνωμένες Πολιτείες, επίσης ενεπλάκησαν. Ο λεγόμενος «πόλεμος των 12 ημερών» διήρκεσε έως τις 24 Ιουνίου 2025.

Από την έναρξη του τρέχοντος πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου 2026, σύμφωνα με δεδομένα που δημοσιεύτηκαν στις 23 Μαρτίου 2026 από το πρακτορείο ειδήσεων HRANA (Ακτιβιστές Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στο Ιράν) με έδρα τις ΗΠΑ, τουλάχιστον 3.220 άτομα έχουν σκοτωθεί στο Ιράν, μεταξύ των οποίων 1.406 άμαχοι (αρχειοθετημένο εδώ). Σύμφωνα με στοιχεία από τις 22 Μαρτίου, τουλάχιστον 210 από τα θύματα ήταν παιδιά, ενώ 1.165 ήταν στρατιωτικοί και 657 παραμένουν αγνώστου ταυτότητας (αρχειοθετημένο εδώ). Οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης και οι ισραηλινές αρχές ανέφεραν συνολικά 15 θανάτους αμάχων, συμπεριλαμβανομένων 13 Ισραηλινών –τέσσερις εκ των οποίων ανήλικοι– καθώς και ενός Φιλιππινέζου φροντιστή και ενός Ταϊλανδού υπήκοου, και τους θανάτους δύο Ισραηλινών στρατιωτών στον Λίβανο. Το AFP δεν μπόρεσε να επαληθεύσει ανεξάρτητα αυτούς τους αριθμούς.

Το ισραηλινό σύστημα αντιαεροπορικής άμυνας «Σιδηρούς Θόλος», ένα εξαιρετικά αποτελεσματικό σύστημα δημόσιας ειδοποίησης, και ο μεγάλος αριθμός υπόγειων καταφυγίων έχουν κρατήσει τον αριθμό των θυμάτων στο Ισραήλ σχετικά χαμηλό. 

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει μεγάλο όγκο παραπληροφόρησης. Το AFP έχει ήδη επαληθεύσει αρκετές εικόνες και βίντεο από την αρχή της κοινής επίθεσης ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν. Οι σχετικοί έλεγχοι γεγονότων μπορούν να βρεθούν εδώ.