Οι στρατιώτες της φωτογραφίας δεν ατίμωσαν την Πρόεδρο της Δημοκρατίας

©AFP 2017-2022 Με την επιφύλαξη κάθε δικαιώματος

Τις τελευταίες ημέρες του Απριλίου του 2022, αναρτήσεις που κοινοποιήθηκαν εκατοντάδες φορές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αναπαρήγαγαν μια εικόνα στην οποία στρατιώτες αποστρέφουν το κεφάλι τους από την Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου. Οι αναρτήσεις υποστηρίζουν ότι πρόκειται για ένδειξη ασέβειας προς την Πρόεδρο, με πολλούς να επικροτούν την υποτιθέμενη στάση των στρατιωτών. Ωστόσο, αυτό δεν είναι αλήθεια. Οι στρατιώτες βρίσκονται σε στάση «έπι των όπλων», η οποία είναι η συνήθης στάση που τηρείται τις ημέρες πένθους. Η λήψη της φωτογραφίας έγινε τη Μεγάλη Παρασκευή, 22 Απριλίου 2022. Η Μ. Παρασκευη αποτελεί ημέρα πένθους στον Ελληνικό Στρατό.

Στην περιγραφή μιας εκ των αναρτήσεων, με ημερομηνία δημοσίευσης 26 Απριλίου, διαβάζουμε: «Με ανεστραμμένα όπλα και αποστροφή του βλέμματος υποδέχθηκαν οι στρατιώτες του αγήματος στο χωριό Ασκητές την Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλλαροπούλου. Μια πολύ σπάνια στιγμή, η μη απόδοση τιμών στο άτομο που κατέχει το ύπατο πολιτειακό αξίωμα».

«Ένα τομάρι ένα σκουπίδι περνά από μπροστά τούς ,πολύ σωστά πράξαμε», γράφει σχόλιο κάτω από την ίδια ανάρτηση. Ωστόσο, ένας άλλος σχολιαστής αμφιβάλλει για την εγκυρότητα του ισχυρισμού. «Δεν ισχύει είναι στρατιωτικός χαιρετισμός και όχι πράξη αποδοκιμασίας», επισημαίνει. Ο ίδιος ισχυρισμός έχει αναπαραχθεί εδώ (με περισσότερες από 1.300 προβολές), εδώ και εδώ.

Μία από τις αναρτήσεις με τον ψευδή ισχυρισμό. Λήψη εικόνας: 27/04/2022

Χρησιμοποιώντας το εργαλείο αντίστροφης αναζήτησης εικόνας της Google, βρήκαμε την ίδια φωτογραφία στον ενημερωτικό ιστότοπο HellasJournal.com. Στη λεζάντα της φωτογραφίας διαβάζουμε πως τη φωτογραφία τράβηξε ο Θεόδωρος Μανωλόπουλος, φωτογράφος που εργάζεται για την Προεδρία της Δημοκρατίας. Η περιγραφή της φωτογραφίας αναφέρει: «Η Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου παρέστη στην περιφορά του Επιταφίου σε ένα μικρό χωριό του Νομού Ροδόπης, τους Ασκητές, όπου το 1926 εγκαταστάθηκαν πρόσφυγες από την Καππαδοκία, φέρνοντας μαζί τους την παράδοση αιώνων, τη Μεγάλη Παρασκευή 22 Απριλίου 2022».

Πράγματι, η Πρόεδρος της Δημοκρατίας επισκέφθηκε το χωριό των Ασκητών στη Ροδόπη την Μεγάλη Παρασκευή 22 Απριλίου, όπου την υποδέχθηκε ο δήμαρχος Μαρωνείας-Σαπών Κωνσταντίνος Χαριτόπουλος έξω από τον Ιερό Ναό του Αγίου Γεωργίου.

Αναζητώντας βίντεο με τις λέξεις-κλειδιά «Σακελλαροπούλου» και «Ασκητές» στο Google, βρήκαμε ένα βίντεο από το τοπικό μέσο ενημέρωσης Thraki Online, το οποίο ανέβηκε στο Youtube στις 23 Απριλίου 2022. Στο 30ο δευτερόλεπτο του βίντεο, όταν η ΠτΔ βγαίνει από το όχημά της, ακούμε κάποιον (έναν στρατιωτικό, προφανώς) να δίνει το πρόσταγμα: «τμήμα, επί των όπλων, ΑΡΜ». Εκείνη τη στιγμή, οι στρατιώτες που συμμετέχουν στο άγημα, λαμβάνουν τη θέση στην οποία τους βλέπουμε στην φωτογραφία που έχει κυκλοφορήσει.

Στη φωτογραφία, οι στρατιώτες έχουν τα όπλα τους στραμμένα προς το έδαφος, με την κάννη του όπλου να ακουμπά στην αριστερή τους αρβύλα. Το αριστερό τους χέρι είναι πάνω από το δεξί, το οποίο κρατά την προσωμίδα τυφεκίου. Τα πρόσωπά τους είναι στραμμένα προς τα κάτω και αριστερά. Αυτή είναι η στάση «επί των όπλων», την οποία λαμβάνουν οι στρατιώτες όταν αποδίδουν τιμές σε ημέρες πένθους.

Στο εγχειρίδιο εκστρατείας με τίτλο «Ασκήσεις Πυκνής Τάξης και Λογχομαχίας» του Γενικού Επιτελείου Στρατού, το κεφάλαιο Ε είναι αφιερωμένο στις «κινήσεις κηδείας». Η δεύτερη εξ αυτών είναι η στάση «επί των όπλων» και περιγράφονται βήμα-βήμα οι κινήσεις που απαιτούνται για να έρθει ο στρατιώτης σε αυτή τη στάση.

Συγκεκριμένα, αναφέρεται:

«Επί των Όπλων - ΑΡΜ. α. Το δεξί χέρι επιστρέφει στο δεξί πλευρό. Έτσι, αφήνει το όπλο να πάρει μια κατακόρυφη θέση μπροστά από το αριστερό πλευρό. Ύστερα, το αριστερό χέρι χαμηλώνει, ώσπου στο στόμιο της κάνης να ακουμπήσει στο αριστερό υπόδημα (Εικόνα 46). β. Το δεξί χέρι έρχεται ζωηρά πάνω στο πέλμα της προσωμίδας, με τον αντίχειρα κοντά στο δείκτη (Εικόνα 47). γ. Φέρνουμε το αριστερό χέρι πάνω στο δεξί και κατεβάζουμε το κεφάλι, ώσπου το πηγούνι να ακουμπήσει στο στήθος. Οι αγκώνες είναι κολλημένοι στα πλευρά (Εικόνα 48)».

Στιγμιότυπο οθώνης από το αναφερόμενο εγχειρίδιο εκστρατείας, σελ. 51. Λήψη εικόνας: 28/04/2022

 

Η στάση «επί των όπλων» λαμβάνεται από στρατιώτες σε συγκεκριμένες περιπτώσεις πένθους. Ψάχνοντας για οπτικό υλικό με την ίδια στάση, το AFP βρήκε αρκετά βίντεο από στρατιωτικές παρελάσεις και επιδείξεις, στις οποίες τμήματα του στρατεύματος εκτελούν ασκήσεις ακριβείας με τα όπλα τους. Συγκεκριμένα, οι στρατιώτες παίρνουν την στάση «επί των όπλων» σε αυτά τα βίντεο από τη Ρόδο, τη Σάμο, την Ξάνθη και την Καλαμάτα.

Όπως μπορούμε να δούμε στα παρακάτω στιγμιότυπα οθόνης από τα βίντεο, οι στρατιώτες τοποθετούν τα χέρια τους πάνω στην προσωμίδα των όπλων τους και στρέφουν το κεφάλι προς τα κάτω και αριστερά.

Στρατιώτες που παίρνουν τη θέση "epi ton oplon". Επάνω αριστερά: από διαδήλωση στην Καλαμάτα. Πάνω δεξιά: από διαδήλωση στην Ξάνθη. Κάτω αριστερά: από διαδήλωση στη Σάμο. Κάτω δεξιά: από διαδήλωση στη Ρόδο. Στιγμιότυπα που τραβήχτηκαν: 29/04/2022

Καθώς συμβολίζει την ημέρα θανάτου του Ιησού Χριστού στην ορθόδοξη χριστιανική παράδοση, η Μεγάλη Παρασκευή θεωρείται ημέρα πένθους στον Ελληνικό Στρατό, αντίστοιχη των ημερών Εθνικού Πένθους.

'Οπως διαβάζουμε στο Προεδρικό Διάταγμα 84/2009 «Κύρωση Κανονισμού Εξωτερικής Υπηρεσίας των Στρατευμάτων» που δημοσιεύθηκε στο Φύλλο της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως 108/Α/9-7-2009: «Κατά την περιφορά των Επιταφίων των Ιερών Ναών, τη Μ. Παρασκευή αποδίδονται τιμές από επικήδειο απόσπασμα και σχηματίζεται πεζοπόρα επικήδεια πομπή σύμφωνα με όσα καθορίζονται στο άρθρο αυτό».

Η Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου έχει δεχθεί επιθέσεις στο παρελθόν, με ανθρώπους να την κατηγορούν ότι δεν τιμά τα εθνικά σύμβολα όπως είναι η σημαία.