Αυτό το βίντεο που ισχυρίζεται ότι δείχνει επίθεση στο Τελ Αβίβ δημιουργήθηκε με τεχνητή νοημοσύνη
- Δημοσιεύθηκε στις 10 Μαρτίου 2026 στις 16:36
- 6 λεπτά ανάγνωσης
- Του/Της: Pierre MOUTOT, AFP Γαλλία
- Μετάφραση και προσαρμογή Magdalini GKOGKOU, AFP Greece
Μαζικά αεροπορικά πλήγματα των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου 2026 οδήγησαν σε έναν περιφερειακό πόλεμο στη Μέση Ανατολή, με με τη χώρα που δέχθηκε τα πλήγματα να απαντάει με πυραυλικές επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ και κρατών του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις. Σε αυτό το πλαίσιο, ένα viral βίντεο που ισχυρίζεται ότι δείχνει μια σειρά πυραυλικών επιθέσεων στην ισραηλινή πόλη Τελ Αβίβ έχει συγκεντρώσει εκατομμύρια προβολές στο διαδίκτυο. Ωστόσο, το απόσπασμα δημιουργήθηκε με τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης (AI) και δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι το γεγονός που υποτίθεται ότι απεικονίζει συνέβη στην πραγματικότητα.
«ΤΕΛ ΑΒΙΒ ΣΗΜΕΡΑ. Όπως όλα δείχνουν ο Khamenei που δολοφονήθηκε ήταν του παρθεναγωγείου μπροστά σε αυτούς που ανέλαβαν την εξουσία στη θέση του», γράφει αυτή η ανάρτηση στο Facebook από τις 3 Μαρτίου 2026, η οποία έχει συγκεντρώσει έκτοτε περισσότερες από 23 χιλιάδες προβολές. Η ανάρτηση συνοδεύεται από ένα βίντεο που δείχνει πολλούς πυραύλους να πέφτουν ανάμεσα σε κτήρια στο κέντρο μιας πυκνοκατοικημένης αστικής περιοχής, δημιουργώντας παράξενα νέφη καπνού.
«Το Ισραήλ καίγεται τώρα....αυτό το βίντεο δεν είναι ψεύτικο. Δείχνει πραγματικές εικόνες από το Τελ Αβίβ σήμερα (3 Μαρτίου 2026) κατά τη διάρκεια της βαλλιστικής πυραυλικής επίθεσης του Ιράν σε αντίποινα για τις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις», αναφέρει μια παρόμοια ανάρτηση κοινοποιώντας το ίδιο βίντεο.
Το βίντεο κυκλοφόρησε με παρόμοιους ισχυρισμούς και σε άλλες γλώσσες, όπως τα ρουμανικά, τα αραβικά, τα αγγλικά, τα γαλλικά και τα γερμανικά, συγκεντρώνοντας εκατοντάδες χιλιάδες επισημάνσεις «μου αρέσει» και κοινοποιήσεις.
Στην πραγματικότητα, όμως, το βίντεο παρουσιάζει σαφή στοιχεία δημιουργίας με τεχνητή νοημοσύνη και οι επιθέσεις που απεικονίζει δεν αντιστοιχούν σε κανένα γεγονός που έχει καταγραφεί έως τώρα.
Τυπικά σημάδια βίντεο δημιουργημένου με τεχνητή νοημοσύνη
Καταρχάς, το βίντεο περιέχει αρκετές οπτικές ασυνέπειες που είναι χαρακτηριστικές της τεχνητής νοημοσύνης.
Το βίντεο έχει υποστεί επεξεργασία με τέτοιο τρόπο ώστε να μοιάζει σαν να έχει καταγραφεί με κινητό τηλέφωνο, εστιάζοντας στην αρχή στην περιοχή των πυραυλικών επιθέσεων. Καθώς η κάμερα εστιάζει και έπειτα απομακρύνεται, τα αυτοκίνητα στον δρόμο εμφανίζονται με παράξενα σχήματα: κάποια φαίνονται κολλημένα μεταξύ τους, άλλα μισοσχεδιασμένα ή αλλοιωμένα με περίεργο τρόπο.
Στις ταράτσες των κτηρίων που φαίνονται στο βάθος, ανάμεσα στα ηλιακά πάνελ που είναι τοποθετημένα με έναν παράξενα ομοιόμορφο τρόπο, παρατηρούνται επίσης παραμορφώσεις και οπτικές ασυνέπειες.
Οι καπνοί που αφήνουν οι πύραυλοι σταματούν ξαφνικά σε ορισμένα σημεία.
Τέλος, δύο γερανοί εμφανίζονται μόνο όταν η κάμερα εστιάζει προς την περιοχή του πλήγματος.
Το AFP έχει δημοσιεύσει αρκετά άρθρα, μεταξύ άλλων εδώ και εδώ, για να βοηθήσει το κοινό να αναγνωρίζει συνθετικό περιεχόμενο.
Επιπλέον αναλύσεις που πραγματοποιήθηκαν με εργαλεία ανίχνευσης συνθετικού περιεχομένου έδωσαν υψηλές βαθμολογίες, υποδεικνύοντας ότι το βίντεο πιθανότατα δημιουργήθηκε με εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Έλεγχοι σε καρέ του βίντεο που πραγματοποιήθηκαν με το εργαλείο επαλήθευσης InVid-Weverify –ανεπτυγμένο σε συνεργασία με το AFP– κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι εικόνες εμφανίζουν υψηλή πιθανότητα να έχουν παραχθεί από τεχνητή νοημοσύνη.
Δοκιμές που πραγματοποιήθηκαν με το μοντέλο DeepFake-O-Meter, που αναπτύχθηκε από το Εργαστήριο Εγκληματολογικής Ανάλυσης Μέσων του Πανεπιστημίου του Μπάφαλο, για την ανίχνευση συνθετικών εικόνων, καθώς και έλεγχος του βίντεο στην πλατφόρμα Hive Moderation έδειξαν επίσης υψηλή πιθανότητα να έχει παραχθεί από τεχνητή νοημοσύνη.
Επιπλέον, υπάρχουν αρκετά ακόμη στοιχεία που δείχνουν ότι το βίντεο δεν είναι αυθεντικό.
Το βίντεο δεν αντιστοιχεί σε κανένα πραγματικό γεγονός
Αντίστροφες αναζητήσεις εικόνας και αναζητήσεις με λέξεις-κλειδιά δείχνουν ότι κανένα τοπικό ή εθνικό ισραηλινό μέσο ενημέρωσης δεν έχει δημοσιεύσει τέτοιες εικόνες, όπως συνέβη για άλλες πυραυλικές επιθέσεις στην πόλη τις ημέρες μετά την έναρξη του πολέμου. Ούτε ανταποκριτές του AFP που βρίσκονται στο πεδίο έχουν γίνει μάρτυρες αυτής της υποτιθέμενης επίθεσης.
Κανένα άλλο βίντεο που να δείχνει το περιστατικό δεν μπορεί να βρεθεί στο διαδίκτυο ή στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, παρά το γεγονός ότι ξεχωρίζει λόγω των 15 γραμμών καπνού που άφησαν οι υποτιθέμενες εκτοξεύσεις πυραύλων.
Ο ήχος από τις σειρήνες αεροπορικής επιδρομής δεν ακούγεται στο βίντεο, σε αντίθεση με πλάνα άλλων επιθέσεων που έχουν πλήξει το Ισραήλ.
Το Τελ Αβίβ έχει όντως στοχοποιηθεί πολλές φορές από πυραυλικές επιθέσεις, τόσο από το Ιράν όσο και από τον σύμμαχό του, τη λιβανέζικη σιιτική οργάνωση Χεζμπολάχ, από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος στα τέλη Φεβρουαρίου 2026. Ωστόσο, οι έλεγχοι που πραγματοποιήθηκαν από το AFP δεν εντόπισαν καμία καταγραφή επίθεσης τέτοιας έκτασης στο κέντρο της ισραηλινής πόλης, η οποία θα είχε προκαλέσει πολυάριθμους θανάτους και τραυματισμούς.
Η αντίστροφη αναζήτηση εικόνας οδήγησε επίσης στην παλαιότερη έκδοση του αποσπάσματος που κατάφερε να βρει το AFP, η οποία δημοσιεύτηκε στις 2 Μαρτίου 2026 από έναν λογαριασμό στο Instagram που φαίνεται να έχει κοινοποιήσει και άλλα βίντεο δημιουργημένα με τεχνητή νοημοσύνη.
Η ανάρτηση περιλαμβάνει μια σημείωση ότι το βίντεο «δημιουργήθηκε με τεχνητή νοημοσύνη και προορίζεται αποκλειστικά για ψυχαγωγικούς σκοπούς». Η περιγραφή που συνοδεύει τη δημοσίευση παρουσιάζει μια λεπτομερή φανταστική σκηνή με πυραυλικές επιθέσεις στο Τελ Αβίβ, υποδεικνύοντας ότι τα πλάνα σχεδιάστηκαν ως συνθετικό περιεχόμενο και όχι για να καταγράψουν ένα πραγματικό γεγονός. Η περιγραφή φαίνεται να είναι γραμμένη με τρόπο που μοιάζει με «prompt», δηλαδή ένα είδος κειμενικής εντολής που δίνει ο χρήστης σε ένα πρόγραμμα AI για να δημιουργήσει περιεχόμενο φωτογραφίας ή βίντεο.
Οι βοηθοί συνομιλίας τεχνητής νοημοσύνης ενίσχυσαν τις ψευδείς πληροφορίες
Η διάδοση του βίντεο ενισχύθηκε από λανθασμένες απαντήσεις σε ερωτήματα χρηστών σε ορισμένες πλατφόρμες, οι οποίες παρουσίαζαν το απόσπασμα ως αυθεντικό και επαληθευμένο. Όταν ρωτήθηκε για την αυθεντικότητα του βίντεο, ο βοηθός συνομιλίας τεχνητής νοημοσύνης του X, Grok, απαντούσε επανειλημμένα ότι «το βίντεο είναι αληθινό».
Δεν είναι η πρώτη φορά που ο βοηθός συνομιλίας τεχνητής νοημοσύνης κάνει λάθη. Το έχει κάνει και στο παρελθόν και με άλλα ευαίσθητα θέματα, όπως η σύγκρουση Ινδίας–Πακιστάν ή οι αντι-μεταναστευτικές διαδηλώσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Την ενδέκατη ημέρα του πολέμου, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ συνεχίζουν να εξαπολύουν σφοδρές αεροπορικές επιθέσεις κατά του Ιράν, με νέες επιδρομές στην Τεχεράνη και πλήγματα σε αεροδρόμια, ενώ η Ισλαμική Δημοκρατία απάντησε πλήττοντας αμερικανική βάση στην περιοχή του Κουρδιστάν στο Ιράκ (αρχειοθετημένο εδώ). Παράλληλα, η σύγκρουση συνεχίζει να επεκτείνεται ενώ οι τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου σημείωσαν πτώση, παρά την αυξανόμενη ένταση στην περιοχή.
Αυτός ο περιφερειακός πόλεμος έχει προκαλέσει μεγάλο όγκο παραπληροφόρησης. Η υπηρεσία επαλήθευσης γεγονότων του AFP έχει ήδη επαληθεύσει αρκετές εικόνες και βίντεο από την αρχή της κοινής επίθεσης ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν. Οι έλεγχοι γεγονότων μπορούν να βρεθούν εδώ.
Πνευματικά δικαιώματα © AFP 2017-2026. Οποιαδήποτε εμπορική χρήση αυτού του περιεχομένου απαιτεί συνδρομή. Κάντε κλικ εδώ για να μάθετε περισσότερα.
Υπάρχει περιεχόμενο που θα θέλατε να ελέγξει το AFP;
Επικοινωνήστε μαζί μας
