Τα συστατικά του εμβολίου Comirnaty έχουν εγκριθεί ως ασφαλή για τα παιδιά

©AFP 2017-2022 Με την επιφύλαξη κάθε δικαιώματος

Ένα βίντεο, στο οποίο πρωταγωνιστεί μια Γερμανίδα δικηγόρος, που υποστηρίζει ότι ο εμβολιασμός κατά της Covid-19 με το εμβόλιο Comirnaty ενέχει κινδύνους για τη ζωή των παιδιών, λόγω δύο λιπιδίων που περιλαμβάνονται σε αυτό, και τα οποία φέρονται να μην έχουν εγκριθεί για ανθρώπινη χρήση, έχει κοινοποιηθεί χιλιάδες φορές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στα γερμανικά και στα ελληνικά τις τελευταίες ημέρες. Ωστόσο, ο ισχυρισμός είναι ψευδής, δήλωσαν στο AFP ειδικοί σε θέματα υγείας, το γερμανικό υπουργείο Υγείας, καθώς και οι παραγωγοί.

«Παιδικές ζωές σε κίνδυνο εξαιτίας του εμβολιασμού της Biontech», είναι ο τίτλος ενός κειμένου που συνοδεύει ένα βίντεο, το οποίο κοινοποιήθηκε στο Facebook μέσω δύο διαφορετικών αναρτήσεων στις 20 Δεκεμβρίου 2021 (εδώ, εδώ).

Στο βίντεο εμφανίζεται ένας άνδρας που ισχυρίζεται ότι «αποκαλύφθηκαν επείγουσες τελευταίες εξελίξεις». Παραθέτει τις αποκαλύψεις μίας Γερμανίδας δικηγόρου (οι οποίες παρουσιάζονται στη συνέχεια με ελληνικούς υπότιτλους), λέγοντας ότι «δύο από τα κύρια συστατικά του εμβολίου Comirnaty αποτελούνται από συστατικά που δεν έχουν εγκριθεί για ανθρώπινη χρήση», αναφερόμενη σε δύο δύο ουσίες που περιλαμβάνονται στο εμβόλιο, συγκεκριμένα τις ALC-0315 και ALC-0159, οι οποίες υποστηρίζει πως «μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο για ερευνητικούς σκοπούς».

Τα δύο βίντεο με τους ελληνικούς υπότιτλους έχουν κοινοποιηθεί περισσότερες από 5.000 φορές. Οι ισχυρισμοί έχουν επίσης κοινοποιηθεί και στα γερμανικά.

Ωστόσο, οι ουσίες έχουν εγκριθεί από τις υγειονομικές αρχές της ΕΕ και θεωρούνται ασφαλείς, εκτός από πολύ σπάνιες αλλεργικές αντιδράσεις, δήλωσαν στο AFP ακαδημαϊκοί εμπειρογνώμονες, το γερμανικό υπουργείο Υγείας και μια εταιρεία που παράγει τις εν λόγω ουσίες.

Οι δύο παραπλανητικές αναρτήσεις στο Facebook, λήψη εικόνας στις 23 Δεκεμβρίου 2021

Οι ισχυρισμοί προέρχονται από σκεπτικίστρια της πανδημίας

Η γυναίκα στην οποία αποδίδεται η αποκάλυψη ονομάζεται Beate Bahner, και είναι δικηγόρος που ζει στη Γερμανία.

Από το ξέσπασμα της πανδημίας, η Bahner έχει διαδόσει ψευδείς ισχυρισμούς σχετικά με την Covid-19 και, τον Απρίλιο του 2020, τέθηκε υπό έρευνα από τις γερμανικές αρχές επειδή προέτρεψε δημοσίως σε ανυπακοή απένατι στα μέτρα για την πανδημία που επέβαλε το γερμανικό κράτος, καλώντας σε πανεθνική διαδήλωση.

Μιλώντας στα γερμανικά, η Bahner ισχυρίζεται ότι οι ζωές των παιδιών τίθενται σε κίνδυνο, επειδή δύο από τα συστατικά του εμβολίου Comirnaty, και συγκεκριμένα τα ALC-0315 και ALC-0159, μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο για ερευνητικούς σκοπούς και η χρήση τους δεν έχει εγκριθεί για τον άνθρωπο. Ισχυρίζεται ότι οι δύο ουσίες προκαλούν αλλεργίες και ότι δεν υπάρχουν τοξικολογικές έρευνες σχετικά με τις ουσίες που προκαλούν καρκίνο ή έχουν επιπτώσεις με άλλα φάρμακα.

Η Bahner ισχυρίζεται επίσης ότι οι παραγωγοί των ουσιών αυτών είναι «εταιρείες που ειδικεύονται στις συσκευές διασύνδεσης» και όχι φαρμακευτικές εταιρείες. Ισχυρίζεται ότι αυτό αποτελεί μαζική παραβίαση της νομοθεσίας σχετικά με τα φάρμακα, προσθέτοντας ότι οι υπεύθυνοι για αυτό θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν ποινές έως και δέκα ετών.

Το ρεπορτάζ στο Der Spiegel σχετικά με την έρευνα εις βάρος της Beate Bahner, λήψη εικόνας στις 23 Δεκεμβρίου 2021

Οι δύο ουσίες είναι «εξαιρετικά σημαντικές» για το εμβόλιο

Πρώτα απ' όλα, θα πρέπει να εξηγήσουμε τι ακριβώς είναι τα ALC-0315 και ALC-159.

Είναι αλήθεια ότι περιλαμβάνονται μεταξύ των συστατικών του εμβολίου της Pfizer/BioNTech, όπως δείχνει αυτή η έκθεση αξιολόγησης του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA), αυτό το έγγραφο του Ιταλικού Οργανισμού Φαρμάκων και αυτή η ενημερωτική σελίδα της κυβέρνησης του Καναδά.

Όπως έχουμε εξηγήσει σε προηγούμενα σχετικά ρεπορτάζ, το Comirnaty είναι ένα εμβόλιο mRNA (εδώ, εδώ) και τα ALC-0315 και ALC-0159 είναι συστατικά των λιπιδικών νανοσωματιδίων που μεταφέρουν το mRNA στο κύτταρο.

Η παρουσίαση των δύο λιπιδίων στην ιστοσελίδα της κυβέρνησης του Καναδά

Προκειμένου να γίνει περισσότερο κατανοητό, πώς λειτουργούν αυτές οι δύο ουσίες, το AFP επικοινώνησε με την Annette G. Beck-Sickinger, καθηγήτρια Βιοχημείας και Βιοοργανικής Χημείας στο Πανεπιστήμιο της Λειψίας και αντιπρόεδρο της Γερμανικής Εταιρείας Βιοχημείας και Μοριακής Βιολογίας. Απαντώντας μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, η κ. Beck-Sickinger εξήγησε:

«Το εμβόλιο RNA δεν μπορεί απλώς να εγχυθεί στο σώμα, γιατί τότε θα αποδομηθεί αμέσως. Πρέπει να προστατευθεί με ένα φάκελο. Αυτό το περίβλημα είναι ένα μείγμα διαφορετικών λιπιδίων (μόρια λίπους), τα οποία στη συνέχεια σχηματίζουν μικρές σφαίρες σαν ένα είδος "σαπουνόφουσκας"».

Πρόσθεσε ότι «τα ALC-0315 και ALC-0159 είναι δύο τεχνητά παραγόμενα λιπίδια και προστίθενται η DSPC και η χοληστερόλη, δύο από τα λιπίδια που βρίσκονται στον ίδιο τον οργανισμό. Αυτά τα τέσσερα λιπίδια σχηματίζουν το περίβλημα γύρω από το mRNA. Τα ALC-0315 και ALC-0159 είναι θετικά φορτισμένα και συγκρατούν το mRNA, το οποίο είναι αρνητικά φορτισμένο».

Η κ. Beck-Sickinger είπε ότι, στη συνέχεια, μόλις εισέλθει στο εσωτερικό, «το mRNA μεταφέρεται στο μυϊκό κύτταρο, στη συνέχεια το λιπιδικό περίβλημα συγχωνεύεται με το σχεδόν πανομοιότυπο εξωτερικό στρώμα του κυττάρου του σώματός μας, και απελευθερώνει το mRNA στο μυϊκό κύτταρο. Έτσι, το περίβλημα είναι εξαιρετικά σημαντικό για το εμβόλιο, ως προστάτης και σύντροφος σε όλη τη διαδρομή μέχρι το κύτταρο, βοηθώντας το mRNA να εισέλθει στο κύτταρο».

Στο βίντεο που κοινοποιείται στο διαδίκτυο, η Beate Bahner υπογραμμίζει τον ιδιαίτερο κίνδυνο που ενέχει η χορήγηση του εμβολίου Comirnaty σε παιδιά. Όμως δεν υπάρχει σημαντική διαφορά μεταξύ του εμβολίου που παρέχεται σε ενήλικες και παιδιά, δήλωσε η κ. Beck-Sickinger.

«Η διαφορά μεταξύ του παιδιατρικού εμβολίου και του εμβολίου ενηλίκων είναι πολύ μικρή, η κύρια διαφορά είναι η μικρότερη ποσότητα mRNA: στο παιδιατρικό εμβόλιο είναι 10 μικρογραμμάρια που εφαρμόζονται σε 200 μικρολίτρα, στο εμβόλιο από 12 ετών είναι 30 μικρογραμμάρια mRNA που εφαρμόζονται σε 300 μικρολίτρα. Τα λιπίδια είναι πανομοιότυπα. Υπάρχει ένα ελαφρώς διαφορετικό ρυθμιστικό διάλυμα στο παιδιατρικό εμβόλιο, αλλά έχει δοκιμαστεί πολλές φορές και το καθιστά λίγο πιο σταθερό, οπότε και είναι ευκολότερο στη μεταφορά και την αποθήκευση».

Η εταιρεία που αναφέρεται δεν σχετίζεται με την παραγωγή των εμβολίων

Η Beate Bahner ισχυρίζεται ότι αυτές οι δύο ουσίες δεν παράγονται από φαρμακευτικές εταιρείες, αλλά από «εταιρείες που ειδικεύονται στις συσκευές διασύνδεσης» και, στο 4'15'', κατονομάζει έναν συγκεκριμένο κατασκευαστή ως «Echelon Corporation».

Μια περιήγηση στον ιστότοπο της εταιρείας δείχνει ότι η Echelon Industries Corporation δεν ασχολείται με την παραγωγή λιπιδίων. Προσφέρει υπηρεσίες στην αεροδιαστημική βιομηχανία και ασχολείται με δίκτυα, αλλά δεν έχει καμία σχέση με τη δραστηριότητα της παραγωγής λιπιδίων.

Το AFP επικοινώνησε με την Echelon Industries Corporation μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ρωτώντας αν εμπλέκεται στην παραγωγή λιπιδίων, αλλά δεν έλαβε καμία απάντηση μέχρι την ημέρα της δημοσίευσης.

Ωστόσο, είναι πιθανό η Bahner να μπέρδεψε την Echelon Industries Corporation με την Echelon Biosciences, η οποία πράγματι ιδρύθηκε με στόχο την προώθηση της επιστήμης της λιπιδικής σηματοδότησης με την ανάπτυξη νέων ερευνητικών αντιδραστηρίων.

Στον ιστότοπο της Echelon Biosciences, μπορεί κανείς να δει ότι η εταιρεία παράγει τις δύο ουσίες και, μάλιστα, αναφέρει ότι η χρήση τους γίνεται μόνο για ερευνητικούς σκοπούς (εδώ η σελίδα για την ALC-0315, εδώ για την ALC-0159). Ωστόσο, όταν το AFP επικοινώνησε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου με την Echelon Biosciences, ένας εκπρόσωπος εξήγησε ότι αυτό συμβαίνει επειδή τα προϊόντα της εταιρείας δεν χρησιμοποιούνται στα εμβόλια της Pfizer, αλλά πωλούνται μόνο σε εργαστήρια για ερευνητικούς σκοπούς.

«Το υλικό που παράγει και πωλεί η Echelon Biosciences δεν χρησιμοποιείται από την Pfizer στην παραγωγή εμβολίων. Πωλείται μόνο σε εργαστήρια για ερευνητική χρήση. Όταν πωλείται ως εργαστηριακό προϊόν, οι διαδικασίες παρασκευής και δοκιμής δεν χρειάζεται να είναι τόσο αυστηρές, όσο όταν το ίδιο προϊόν χορηγείται σε ανθρώπους. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο δηλώνουμε στην ιστοσελίδα μας ότι το υλικό που παρασκευάζουμε προορίζεται μόνο για ερευνητική χρήση. Aυτή η δήλωση δεν σημαίνει ότι τα ALC-0315 και ALC-0159 δεν είναι ασφαλή», δήλωσε ο εκπρόσωπος στο AFP στις 22 Δεκεμβρίου 2021.

Η εταιρεία γνωρίζει ότι ο ιστότοπός της «έχει χρησιμοποιηθεί για να αμφισβητηθεί ψευδώς η ασφάλεια του εμβολίου και επιθυμεί να αντιμετωπίσει αυτή την παραποίηση της πραγματικότητας», πρόσθεσε ο εκπρόσωπος.

«Οι εταιρείες που παρασκευάζουν το ALC-0315, το ALC-0159 και άλλα συστατικά για το εμβόλιο ακολουθούν τα πρότυπα ορθής παρασκευαστικής πρακτικής (GMP) (όπως απαιτείται από τον FDA) και οι εγκαταστάσεις τους επιθεωρούνται για να διασφαλιστεί ότι οι διαδικασίες παρασκευής τους είναι ελεγχόμενες και ασφαλείς για ανθρώπινη χρήση».

Μάλιστα, λίγες ημέρες μετά την επικοινωνία μας με την εταιρεία, η Echelon Biosciences προέβη σε σχετική ανακοίνωση στην ιστοσελίδα της, επιθυμόντας να διασαφηνίσει πώς έχουν τα πράγματα με την παραπληροφόρηση γύρω από τις ουσίες ALC-0315 και ALC-0159.

Η ανακοίνωση της Echelon Biosciences, όπου διευκρινίζεται πως οι ουσίες που παράγει η εταιρεία δεν περιλαμβάνονται στο εμβόλιο της Pfizer/BioNTech. Λήψη εικόνας στις 29 Δεκεμβρίου 2021

Οι ουσίες είναι εγκεκριμένες από τις υγειονομικές αρχές

Σε αντίθεση με τους ισχυρισμούς στο βίντεο, η χρήση των δύο λιπιδίων στο εμβόλιο έχει εγκριθεί από τις υγειονομικές αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) οι οποίες έκριναν ότι το εμβόλιο της Pfizer είναι ασφαλές και αποτελεσματικό.

«Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας έγκρισης, ελέγχεται επίσης η συμβατότητα των πρόσθετων ή των βοηθητικών ουσιών, και δεν υπάρχουν ανησυχίες για κανένα από αυτά», δήλωσε η Beck-Sickinger στο AFP.

Όπως εξηγεί ο ΕΜΑ στον ιστότοπό του, ένα εμβόλιο εισάγεται στα εθνικά συστήματα υγειονομικής περίθαλψης μόνο μετά από κανονιστική έγκριση και ενδελεχή ποιοτικό έλεγχο, και τα εμβόλια Covid-19 εγκρίνονται και χρησιμοποιούνται μόνο εάν συμμορφώνονται με όλες τις απαιτήσεις ποιότητας, ασφάλειας και αποτελεσματικότητας που ορίζονται από τη φαρμακευτική νομοθεσία της ΕΕ.

Το γράφημα από την ιστοσελίδα του ΕΜΑ δείχνει πως η έγκριση των εμβολίων κατά της Covid-19 ακολουθεί τις προδιαγραφές που ισχύουν και για τα υπόλοιπα εμβόλια

Το AFP απευθύνθηκε επίσης στο γερμανικό υπουργείο Υγείας, ρωτώντας για τους πιθανούς κινδύνους από τη συμπερίληψη των δύο λιπιδίων στις ουσίες του Comirnaty. Μέχρι στιγμής, οι ελεγκτές ασφαλείας έχουν εντοπίσει μόνο σπάνιες αλλεργικές αντιδράσεις.

«Ο κίνδυνος αλλεργικών αντιδράσεων στα λιπίδια ALC-0315 και ALC-0159 που περιέχονται στο εμβόλιο Comirnaty της Covid-19 μπορεί να θεωρηθεί εξαιρετικά χαμηλός με βάση τα μέχρι σήμερα κλινικά δεδομένα», δήλωσε εκπρόσωπος του γερμανικού υπουργείου Υγείας στο AFP μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στις 22 Δεκεμβρίου 2021.

Ο εκπρόσωπος πρόσθεσε ότι «η έγκριση ενός εμβολίου χορηγείται μόνο εάν, εκτός από την αποτελεσματικότητα, έχει αποδειχθεί η φαρμακευτική ποιότητα και η ασφάλεια ενός εμβολίου, διασφαλίζοντας έτσι ότι οι ασθενείς λαμβάνουν προϊόντα κατάλληλης ποιότητας και ότι υπάρχει μια θετική αναλογία οφέλους-κινδύνου. Αυτό περιλαμβάνει ένα εκτεταμένο πρόγραμμα προκλινικής και κλινικής ανάπτυξης».

Η ποιότητα των λιπιδίων παρακολουθείται και αξιολογείται ακόμη και μετά την έγκριση, πρόσθεσε ο εκπρόσωπος, δηλώνοντας ότι το ίδιο ισχύει και για την εμφάνιση παρενεργειών των εμβολίων Covid-19, «όχι μόνο στη Γερμανία, αλλά σε όλη την Ευρώπη και παγκοσμίως».

«Με το συνδυασμό εθνικών και διεθνών παρατηρήσεων, μπορεί να διασφαλιστεί ότι καταγράφονται και οι κίνδυνοι των εμβολίων που είναι τόσο σπάνιοι που γίνονται αντιληπτοί μόνο με πολύ μεγάλο αριθμό εμβολιασμών».

Το AFP επικοινώνησε με τον καθηγητήLudger Klimek, πρόεδρο του Ιατρικού Συλλόγου Γερμανών Αλλεργιολόγων, και ζήτησε διευκρινίσεις σχετικά με τον ισχυρισμό ότι οι ουσίες ALC- 0315 και ALC- 0159 είναι γνωστές για αλλεργικές αντιδράσεις, και δεν έχει εγκριθεί η συμπερίληψή τους στο εμβόλιο.

Απαντώντας μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ο καθηγητής Ludger Klimek δήλωσε ότι, γενικά, οι σοβαρές αλλεργικές αντιδράσεις στα εμβόλια κατά της Covid-19 είναι «πολύ, πολύ σπάνιες». «Στη Γερμανία, σύμφωνα με πληροφορίες από τα δικά μας δεδομένα, περίπου τέσσερα με δέκα περιστατικά ανά εκατ. εμβολιασμών». Οι ήπιες αλλεργικές αντιδράσεις, από την άλλη, είναι περισσότερο συχνές, είπε.

Οι 1.800 «αποδεδειγμένοι» θάνατοι είναι στην πραγματικότητα μόνο «ύποπτες» περιπτώσεις

Στα βίντεο που κοινοποιούνται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στα γερμανικά και στα ελληνικά, η Bahner ισχυρίζεται επίσης ότι μέσα στους πρώτους 9 μήνες από τον εμβολιασμό έχουν καταγραφεί 1.800 θάνατοι και αναφέρει ότι πέντε παιδιά πέθαναν μετά τον εμβολιασμό με το εμβόλιο τους της Pfizer/BioNTech.

Οι 1.800 δήθεν αποδεδειγμένοι θάνατοι από εμβολιασμό που αναφέρει η Beate Bahner είναι στην πραγματικότητα μόνο ύποπτα - όχι επιβεβαιωμένα - περιστατικά. Το Ινστιτούτο Paul Ehrlich (PEI) αναφέρει σε έκθεσή του για την ασφάλεια, στις 26 Οκτωβρίου 2021, την εμφάνισή τους μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου 2021. Επίσης, στην έκθεση αυτή, το PEI επισημαίνει επανειλημμένα ότι οι αιτιώδεις σχέσεις με τον εμβολιασμό δεν είναι αποδεδειγμένες.

Όσον αφορά τις παρενέργειες, τα εμβόλια mRNA, όπως όλα τα φάρμακα, είναι πιθανό να έχουν παρενέργειες. Οι υγειονομικές αρχές σε όλο τον κόσμο διατηρούν εδώ και πολλά χρόνια βάσεις δεδομένων για την παρακολούθηση της ασφάλειας των εμβολιασμών, όπως το σύστημα αναφοράς ανεπιθύμητων ενεργειών εμβολίων (Vaccine Adverse Events Reporting System - Vaers) στις Ηνωμένες Πολιτείες και το EudraVigilance στην ΕΕ. Σε αυτές τις βάσεις δεδομένων, οι επαγγελματίες υγείας αλλά και όλοι οι υπόλοιποι πολίτες μπορούν να εισάγουν καταγγελίες για περιστατικά που αφορούν την υγεία τους μετά τον εμβολιασμό.

Ωστόσο, οι καταχωρίσεις σε αυτές τις βάσεις δεδομένων θα πρέπει να διαβάζονται με προσοχή, διότι δεν αποδεικνύουν αιτιώδη σχέση με τον εμβολιασμό. Αυτό επισημαίνεται επίσης από τις δηλώσεις αποποίησης ευθύνης στους δικτυακούς τόπους των βάσεων δεδομένων. Επομένως, οι παρενέργειες θα μπορούσαν επίσης να έχουν προκληθεί από άλλα φάρμακα ή παράγοντες, και να μην έχουν καμία σχέση με τον εμβολιασμό. Τα αναφερόμενα περιστατικά δεν εξετάζονται επίσης πριν από τη δημοσίευση. Εν ολίγοις: οι καταχωρίσεις αυτών των βάσεων δεδομένων δεν αποδεικνύουν καμία παρενέργεια.

Δεν έχει αποδειχθεί ότι οι θάνατοι πέντε παιδιών συνδέονται με το εμβόλιο

Τα πέντε παιδιά που απεβίωσαν, που αναφέρει η Bahner, αναφέρονται επίσης από το PEI σε αυτήν εδώ την έκθεση.

Σύμφωνα με το PEI, ένα κορίτσι πέθανε από αρρυθμία, μια διαταραχή του καρδιακού ρυθμού. Τρία αγόρια με σοβαρές προϋπάρχουσες παθήσεις πέθαναν από διάφορες παθήσεις και πορείες νόσου χωρίς κλινικά κοινά σημεία, αναφέρει η έκθεση. Αυτές περιλάμβαναν πολυοργανική ανεπάρκεια, πνευμονική αιμορραγία και πήξη αίματος. Στην περίπτωση ενός άλλου αγοριού, το PEI δεν είχε επαρκείς πληροφορίες σχετικά με την πορεία της νόσου και τις συνθήκες θανάτου. Η σύνδεση με τον εμβολιασμό δεν ήταν σε καμία από τις περιπτώσεις αποδεδειγμένη ή αξιολογήσιμη, γράφει το PEI. Η Bahner αγνοεί αυτό το πλαίσιο στο βίντεό της.

Τα δεδομένα δεν δείχνουν ότι τα εμβόλια Covid-19 είναι πιο επικίνδυνα από άλλα

Στο βίντεο, η Bahner αναφέρει επίσης ότι οι εμβολιασμοί κατά της Covid-19 έχουν ήδη προκαλέσει περισσότερες καταγραφές θανάτων από οποιονδήποτε άλλο εμβολιασμό εδώ και δεκαετίες.

«Έχουμε ήδη 23 φορές περισσότερους αναφερόμενους θανάτους από την Corona από ό,τι από εκατοντάδες εκατομμύρια εμβολιασμούς τα τελευταία 21 χρόνια», υποστηρίζει. Το AFP έχει ήδη ελέγξει παρόμοιους ισχυρισμούς σχετικά με το ότι ο μεγάλος όγκος αναφερόμενων παρενεργειών σημαίνει ότι τα εμβόλια Covid-19 είναι πιο επικίνδυνα από τα προηγούμενα εμβόλια, εδώ. Οι ισχυρισμοί αυτοί είναι αβάσιμοι, σύμφωνα με τους εμπειρογνώμονες που προειδοποίησαν ότι οι αναφορές δεν αποτελούν επιβεβαιωμένες συνδέσεις και ότι ο όγκος τους μπορεί να αντανακλά άλλους παράγοντες, όπως ο τεράστιος αριθμός των ανθρώπων που έχουν λάβει το εμβόλιο.

Η εκπρόσωπος του PEI Susanne Stöcker δήλωσε στο AFP την 1η Δεκεμβρίου 2021: «Το άθροισμα των αναφορών ύποπτων περιστατικών, δεν επιτρέπει από μόνο του να γίνουν δηλώσεις σχετικά με τους πιθανούς κινδύνους των εμβολίων, διότι ο υπολογισμός ενός κινδύνου απαιτεί επίσης να αναφερθεί ο αριθμός των δόσεων του εμβολίου που χορηγήθηκαν, στις οποίες αναφέρεται ο κίνδυνος».

Στην σχετική έκθεσή του για την ασφάλεια, στις 26 Οκτωβρίου 2021, το PEI σημείωσε ότι το ποσοστό αναφοράς ανεπιθύμητων αντιδράσεων «ήταν 1,6 αναφορές ανά 1.000 δόσεις εμβολίου για όλα τα εμβόλια μαζί και 0,2 αναφορές ανά 1.000 δόσεις εμβολίου για σοβαρές αντιδράσεις».

Το PEI σημείωσε επίσης, στην προαναφερθείσα έκθεση, πως «ο εμβολιασμός με αποτελεσματικά και ανεκτά εμβόλια Covid-19 είναι ένα αποτελεσματικό μέτρο για τον περιορισμό της πανδημίας Corona και την προστασία από το Covid-19».

Τον Μάιο του 2021, το AFP διέψευσε έναν παρόμοιο ψευδή ισχυρισμό σχετικά με τα λιπίδια που περιλαμβάνονται στο εμβόλιο Moderna Covid-19.

Αφού το AFP επικοινώνησε με την Beate Bahner σχετικά με τους ισχυρισμούς της, η δικηγόρος απάντησε στις 5 Ιανουαρίου με νομική γνωμοδότηση την οποία εξέδωσε στις 27 Δεκεμβρίου 2021. Το AFP στη Γερμανία εξέτασε και κατέρριψε τους ισχυρισμούς της εδώ.

2 Φεβρουαρίου 2022 Το άρθρο ενημερώθηκε για να προστεθεί η απάντηση της Beate Bahner στο AFP.
4 Ιανουαρίου 2022 Τροποποιήθηκε η παράγραφος όπου αναφέρονται οι δηλώσεις του καθηγητή Ludger Klimek, προκειμένου να διασαφηνιστεί ότι τα σπάνια περιστατικά αλλεργικών αντιδράσεων αφορούν τα στοιχεία για το σύνολο των εμβολίων κατά της Covid-19.
ΕΜΒΟΛΙΑ