Αυτή η φωτογραφία δεν είναι από πρόσφατη διαδήλωση κατά του υποχρεωτικού εμβολιασμού, αλλά από την οικονομική κρίση το 2011

©AFP 2017-2023 Με την επιφύλαξη κάθε δικαιώματος

Έλληνας καρδιολόγος έκανε μια ανάρτηση στις 15 Ιουλίου 2021, η οποία κοινοποιήθηκε πάνω από δύο χιλιάδες φορές από τότε, παρουσιάζοντας μια φωτογραφία που δείχνει ένα τεράστιο πλήθος που διαμαρτύρεται στο κέντρο της Αθήνας. Η ανάρτηση υποδηλώνει ότι η φωτογραφία τραβήχτηκε κατά τη διάρκεια της διαδήλωσης κατά του υποχρεωτικού εμβολιασμού για το Covid-19 στις 14 Ιουλίου 2021. Ωστόσο, η φωτογραφία δεν τραβήχτηκε πρόσφατα αλλά πριν από την πανδημία Covid-19, κατά τη διάρκεια των τεράστιων διαδηλώσεων στην Αθήνα το 2011, την περίοδο της οικονομικής κρίσης.

«ΑΦΙΕΡΩΜΕΝΟ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΤΩΝ ΜΜΕ, 500x100 τουλάχιστον 50000 ΚΟΣΜΟΣ!!! Οσο ισχύει το 3-4.000, τόσο ισχύουν και όλα τα άλλα που ισχυρίζονται! Δεν γλυτώνετε έτσι με ΨΕΜΑΤΑ! Δείτε εικόνες! Ασχολήθηκαν τα ξένα πρακτορεία! Άνθρωποι ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΙΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟΤΗΤΕΣ και στο ΦΑΣΙΣΜΟ κι ΟΧΙ ΑΝΤΙΕΜΒΟΛΙΑΣΤΕΣ!» λέει το κείμενο στην ανάρτηση στο Facebook που έκανε ο καρδιολόγος Φαίδων Βόβολης στις 15 Ιουλίου 2021, το οποίο έχει κοινοποιηθεί πάνω από 2.600 φορές και είχε πάνω από 12.000 προβολές.

Εκτός από την φωτογραφία με το μεγάλο πλήθος που εμφανίζεται πρώτη στην ανάρτηση (από αριστερά προς τα δεξιά), ο Φαίδων Βόβολης δημοσιεύει δώδεκα ακόμη φωτογραφίες που μερικές δείχνουν κοντινά πλάνα τη στιγμή που μιλάει στους συγκεντρωμένους στην Αθήνα στη διαδήλωση στις 14 Ιουλίου, 2021 ενώ άλλες φωτογραφίες δείχνουν πορείες κατά του υποχρεωτικού εμβολιασμού που πραγματοποιήθηκαν την ίδια μέρα σε άλλες ελληνικές πόλεις.

Λήψη εικόνας στις 22 Ιουλίου, 2021 από ανάρτηση στο Facebook του Φαίδωνα Βόβολη

Αν και σε αυτήν την ανάρτηση, ο Φαίδων Βόβολης δεν γράφει κάπου ρητά ότι πρόκειται για τη διαδήλωση της 14ης Ιουλίου 2021, είναι σαφές ότι αναφέρεται σε αυτήν επειδή η ανάρτηση έγινε μια μέρα μετά από αυτήν την πορεία και τα περισσότερα από τα σχόλια που γράφτηκαν κάτω από τη δημοσίευσή αναφέρονταν στον μεγάλο αριθμό συμμετεχόντων σε αυτήν, όπως βλέπουμε στην παρακάτω λήψη εικόνας.

( Λήψη εικόνας στις 22 Ιουλίου 2021 που δείχνει σχόλιο κάτω από την ανάρτηση Facebook του Βόβολη / )

Ενα σχόλιο κάτω την ανάρτηση αναφέρει: «Την επόμενη φορά που θα γίνει η συγκέντρωση, θέλουμε και τους εμβολιασμένους και αυτοί (που) έχουν παιδιά και είναι προβληματισμένοι...». Πιο κάτω, ένα άλλο σχόλιο της Γαβριέλα Γαβριέλα λέει: «Ότι κι αν συμβεί στην πορεία στιγμές που μας έχεις χαρίσει Φαίδων εχθές το βράδυ (14 Ιουλίου 2021) θα μας μείνουν αξέχαστες».

Κάτι επιπλέον που υπονοεί ότι ο Φαίδων Βόβολης αναφέρεται στη διαδήλωση στις 14 Ιουλίου 2021 στην ανάρτησή του είναι το κείμενο πάνω από την ανάρτηση που γράφει ότι ήταν «50.000 και όχι 3-4.000», όπως είπε η αστυνομία στο AFP και σε άλλα ΜΜΕ (εδώ, εδώ και εδώ).

Ωστόσο, η πρώτη φωτογραφία με το μεγάλο πλήθος προκάλεσε κάποια ειρωνικά σχόλια σχετικά με την αυθεντικότητα της εικόνας: «Φθηνό τρικ. Αποκοπή (crop) φωτογραφίας συγκέντρωσης των αγανακτισμένων το 2011».

Στην πραγματικότητα, η εικόνα δεν τραβήχτηκε κατά τη διάρκεια της διαμαρτυρίας στις 14 Ιουλίου 2021, αλλά όντως πριν από δέκα χρόνια, το 2011, όπως εμφανίζεται μετά από μια αναζήτηση της εικόνας στην Google, για παράδειγμα σε αυτό το άρθρο που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Τα Νέα.

Screenshot on the left of the FB post, screenshot on the right of a picture published in Ta Nea, taken on July 22, 2021

Η πρώτη προφανής υπόνοια στην φωτογραφία ότι δεν πρόκειται για το πρόσφατο συλλαλητήριο είναι ο μεγάλος αριθμός του πλήθους, βαδίζοντας πολύ κοντά ο ένας στον άλλο. Μια έρευνα στο reverse google image δείχνει ότι αυτή η φωτογραφία έχει περικοπεί και εμφανίζεται σε πολλούς λογαριασμούς twitter με λιγότερες περικοπές εδώ και εδώ.

Μια επιπλέον έρευνα με το google reverse search image αυτών των λιγότερο περικομμένων φωτογραφιών εμφανίζει φωτογραφίες της μεγάλης συγκέντρωσης στις 31 Μαΐου 2011 στην Αθήνα κατά των μέτρων λιτότητας που επιβλήθηκαν από τους δανειστές. Συγκεκριμένα, ήταν η μέρα που ο διάσημος Έλληνας συνθέτης Μίκης Θεοδωράκης έβγαλε λόγο μπροστά από το Πανεπιστήμιο Αθηνών κατά τη διάρκεια μιας μαζικής διαμαρτυρίας που διοργανώθηκε τότε από μερικούς πανεπιστημιακούς. Το Πανεπιστήμιο Αθηνών είναι το νεοκλασικό κτίριο που φαίνεται στα αριστερά της εικόνας, στη λεωφόρο Πανεπιστημίου, μια από τις κύριες λεωφόρους στο κέντρο της Αθήνας.

Φωτογραφίες από τη μαζική διαδήλωση στην Αθήνα στις 31 Μαίου 2011, αριστερά ο Μίκης Θεοδωράκης ( AFP / Aris MESSINIS)

Η φωτογραφία δεξιά που ελήφθη κατά τη μαζική αυτή διαμαρτυρία μπροστά από το κτίριο του Πανεπιστημίου στις 31 Μαίου 2021, δείχνει το πλήθος να έχει ένα πλακάτ με την ελληνική σημαία και τη φράση «Όχι για πούλημα», ένα από τα συνθήματα στη διάρκεια της οικονομικής κρίσης.

Πολλά ελληνικά ΜΜΕ ανέφεραν τις τελευταίες μέρες ότι μερικές φωτογραφίες που δημοσιεύτηκαν στο Facebook ή στο Twitter κατά τη διάρκεια της διαμαρτυρίας εναντίον του υποχρεωτικού εμβολιασμού της 14ης Ιουλίου 2021, ήταν παραπλανητικές (εδώ ή εδώ). Το ελληνικό AFP Fact-Check δημοσίευσε στις 19 Ιουλίου 2021 μια έρευνα σχετικά με μια άλλη από τις ανακριβείς φωτογραφίες που αναρτήθηκαν στο Facebook και βρήκε ότι δεν ήταν από την διαμαρτυρία στις 14 Ιουλίου 2021 αλλά στην Κούβα το 2018, πριν από την πανδημία Covid-19 (εδώ).

Ποιος είναι ο Φαίδων Βόβολης;

Ο Φαίδων Βόβολης (Dott Fedon Vovolis) είναι Έλληνας καρδιολόγος σε ιδιωτική κλινική σε βόρειο προάστιο της Αθήνας, σύμφωνα με τη σελίδα του στο Facebook, όπου ακολουθείται από 81.269 άτομα. Είναι ένας από τους επικεφαλής του κινήματος κατά των περιοριστικών μέτρων που επιβλήθηκαν στη διάρκεια της πανδημίας του Covid-19. Η καμπάνια του κατά των κυβερνητικών μέτρων έχει ξεκινήσει σχεδόν από την αρχή της πανδημίας, καταφέρεται εναντίον των διαδοχικών λοκνταουν, και τον Ιανουάριο του 2021 δημιούργησε το κίνημα / πολιτικό κόμμα «Ελεύθεροι ξανά» σύμφωνα με τη σχετική σελίδα στο Facebook.

Έχει επανειλημμένα ισχυριστεί ότι «το λοκντάουν ήταν αναποτελεσματικό» και επέκρινε τη συντηρητική ελληνική κυβέρνηση για τα περιοριστικά μέτρα χαρακτηρίζοντάς τα «αντιδημοκρατικά». «Δεν είμαι κατά των εμβολίων. Είμαι υπέρ των εμβολίων. (...) Στη συγκεκριμένη φάση δεν είμαι ότι είμαι κατά αλλά λέω ότι είναι πάρα πάρα πολύ νωρίς ώστε να το συστήσουμε στον κόσμο. Θέλει μελέτες, χρόνο κλπ...Είμαι κατά των υποχρεωτικοτήτων έναντι οποιουδήποτε σκευάσματος, οποιασδήποτε ιατρικής πράξης», είπε σε πρόσφατη συνέντευξη που δόθηκε στο ιδιωτικό ραδιόφωνο 95,5 FM και δημοσιεύτηκε στην ιστοσελίδα Metropolis εδώ.

Κατά την πρώτη μεγάλη διαμαρτυρία κατά του υποχρεωτικού εμβολιασμού στις 14 Ιουλίου 2021, έδωσε ομιλία στο πλήθος που συγκεντρώθηκε στο Σύνταγμα, μπροστά από τη Βουλή. Πολλοί από τους διαδηλωτές κρατούσαν ελληνικές σημαίες ή χριστιανικά σύμβολα (σταυρούς, εικόνες).

Η πρώτη μεγάλη διαμαρτυρία κατά του υποχρεωτικού εμβολιασμού

Φωτογραφία από τη διαδήλωση κατά του υποχρεωτικού εμβολιασμού στις 14 Ιουλίου 2021 μπροστά από τη Βουλή στην Αθήνα ( AFP / ANGELOS TZORTZINIS)

Η ελληνική κυβέρνηση κάλεσε πρόσφατα τους πολίτες να εμβολιαστούν λόγω της αύξησης των κρουσμάτων και ιδιαίτερα της μετάλλαξης Δέλτα. Ο εμβολιασμός αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα επιτρέπεται από 15 χρονών και πάνω, σύμφωνα με τον Γενικό Γραμματέα Πρωτοβάθμιας Υγείας Μάριο Θεμιστοκλέους. Το ποσοστό των πλήρως εμβολιασθέντων στην Ελλάδα παραμένει χαμηλό, περίπου 4,880 εκατομμύρια μέχρι τις 21 Ιουλίου είχαν πλήρως εμβολιαστεί σε πληθυσμό περίπου 10,7 εκατομμυρίων στη χώρα.

Η διαδήλωσης στις 14 Ιουλίου 2021 ήταν κυρίως η αντίδραση που πυροδότησε μια κυβερνητική ανακοίνωση δύο ημέρες νωρίτερα σχετικά με τον υποχρεωτικό εμβολιασμό των εργαζομένων στον τομέα της υγείας και του προσωπικού σε γηροκομεία από τον Σεπτέμβριο. Οσοι δεν συμμορφώνονται, κινδυνεύουν να τεθούν σε αναστολή εργασίας και μη καταβολή των αποδοχών τους, σύμφωνα με πρόσφατο νόμο.

Μια εβδομάδα αργότερα, στις 21 Ιουλίου 2021, διοργανώθηκε μια δεύτερη πορεία στην Αθήνα και μια τρίτη στις 24 Ιουλίου 2021, την ημέρα της επετείου της αποκατάστασης της δημοκρατίας το 1974 μετά την δικτατορία (1967-1974). Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, στην Ελλάδα είχαν καταγραφεί μέχρι πρόσφατα περίπου 476.000 κρούσματα και περίπου 12.900 θάνατοι από την εμφάνιση της πανδημίας στη χώρα τον Φεβρουάριο του 2020.

Λήψη εικόνας στις 22 Ιουλίου 2021 από τον ΕΟΔΥ σχετικά με την πορεία της επιδημίας COVID-19
ΚΟΡΟΝΟΪΟΣ (COVID-19) ΕΜΒΟΛΙΑ